क्रिकेटचा संपूर्ण रंजक इतिहास: १६ व्या शतकातील लाकडी दांडक्यापासून आधुनिक वर्ल्ड कपपर्यंतचा थक्क करणारा प्रवास!

प्रास्ताविक: एका जागतिक धर्माचा उगम

जगातील अनेक देशांमध्ये क्रिकेट हा केवळ एक मैदानी खेळ नसून तो एक धर्म मानला जातो. विशेषतः भारतासारख्या देशात क्रिकेटच्या एका सामन्यासाठी संपूर्ण देश थांबतो. परंतु, हा खेळ इथपर्यंत कसा पोहोचला, याचा इतिहास अतिशय रंजक आणि संघर्षाने भरलेला आहे.

​कारण की, ज्या खेळाने आज तंत्रज्ञानाची आणि ग्लॅमरची शिखरे पादाक्रांत केली आहेत, त्याची सुरुवात अतिशय साध्या पद्धतीने झाली होती. १६ व्या शतकातील इंग्लंडमधील शेतांमध्ये मेंढपाळ मुले विरंगुळा म्हणून एका लाकडी फांदीने चेंडू मारत असत. परिणामी, तिथूनच या खेळाची पहिली बीजे रोवली गेली.

​तथापि, त्याकाळी या खेळाला कोणतेही नियम नव्हते किंवा कोणतीही व्यावसायिकता नव्हती. दुसरीकडे, आज हा खेळ ३६० अंशात बदलला असून तो अब्जावधी डॉलर्सची अर्थव्यवस्था नियंत्रित करत आहे. अखेर, लाकडी दांडक्यापासून सुरू झालेला हा प्रवास वर्ल्ड कपच्या सोनेरी करंडकापर्यंत कसा पोहोचला, हे जाणून घेणे प्रत्येक क्रीडाप्रेमीसाठी आवश्यक आहे.

१. क्रिकेटचा उगम: मेंढपाळांच्या खेळापासून प्रौढांच्या आवडीपर्यंत

​क्रिकेटचा सर्वात जुना संदर्भ एडवर्ड द्वितीय याच्या काळात १३०१ मध्ये आढळतो. परंतु, आधुनिक संशोधनानुसार, १६ व्या शतकातील दक्षिण-पूर्व इंग्लंडमध्ये हा खेळ खऱ्या अर्थाने आकार घेऊ लागला.

​सुरुवातीला हा केवळ मुलांचा खेळ मानला जात असे. कारण की, मुले मेंढ्या चारताना हातात असलेली काठी (Crook) आणि लोकरीचा गोळा किंवा दगड वापरून हा खेळ खेळत असत. परिणामी, खेळाला ‘क्रिकेट’ हे नाव ‘Crick’ या जुन्या इंग्रजी शब्दावरून पडले असावे, ज्याचा अर्थ ‘काठी’ असा होतो.

​त्याचप्रमाणे, १५९८ मधील एका न्यायालयीन खटल्यात ‘Creckett’ या शब्दाचा उल्लेख आढळतो. तोपर्यंत हा खेळ केवळ गल्लीबोळांत मर्यादित होता. तथापि, १७ व्या शतकाच्या सुरुवातीला प्रौढ व्यक्तींनी देखील या खेळात रस घेण्यास सुरुवात केली. अखेर, १६११ मध्ये दोन व्यक्तींना रविवारी चर्चला न जाता क्रिकेट खेळल्याबद्दल दंड ठोठावण्यात आला होता, हा या खेळाचा पहिला अधिकृत दस्तऐवज मानला जातो.

२. बॅटच्या आकारामधील ऐतिहासिक बदल

​तुम्ही कधी जुन्या काळातील क्रिकेटची चित्रे पाहिली आहेत का? १८ व्या शतकाच्या मध्यापर्यंत क्रिकेटची बॅट ही आजच्या सारखी सरळ नव्हती. ती चक्क हॉकी स्टिकसारखी खालून वाकलेली असायची.

​याचे मुख्य कारण म्हणजे, त्या काळी गोलंदाजी ही ‘अंडरआर्म’ (खालून) केली जात असे. परिणामी, जमिनीला घासून येणारा चेंडू मारण्यासाठी वाकलेली बॅट अधिक सोयीस्कर ठरत असे. तथापि, १७६० च्या सुमारास हॅम्बल्डन क्लबची स्थापना झाली आणि क्रिकेटच्या तंत्रात मोठे बदल झाले.

​गोलंदाजांनी चेंडू हवेत फेकून टाकण्यास (Lofted delivery) सुरुवात केली. म्हणूनच, चेंडूला दिशा देण्यासाठी बॅट सरळ असणे आवश्यक झाले. परिणामी, बॅटचा आकार बदलून तो रुंद आणि सरळ करण्यात आला. अखेर, १७७१ मध्ये बॅटची रुंदी ४.२५ इंच निश्चित करण्यात आली, जो नियम आजही कायम आहे.

३. पहिला आंतरराष्ट्रीय सामना: एक विसरलेला इतिहास

​अनेकांना वाटते की पहिला आंतरराष्ट्रीय सामना इंग्लंड आणि ऑस्ट्रेलिया दरम्यान झाला असावा. परंतु, हा एक मोठा गैरसमज आहे. कारण की, क्रिकेटच्या इतिहासातील पहिला आंतरराष्ट्रीय सामना चक्क अमेरिका (USA) आणि कॅनडा यांच्यात खेळला गेला होता.

​हा ऐतिहासिक सामना २४ आणि २६ सप्टेंबर १८४४ रोजी न्यूयॉर्कमधील सेंट जॉर्जेस क्रिकेट क्लबमध्ये झाला होता. या सामन्यासाठी त्यावेळी २०,००० पेक्षा जास्त प्रेक्षक उपस्थित होते, जे त्या काळातील एक मोठे आकर्षण होते.

​तथापि, अमेरिकेमध्ये नंतर बेसबॉल लोकप्रिय झाला आणि क्रिकेट मागे पडले. दुसरीकडे, ब्रिटिशांनी हा खेळ आपल्या वसाहतींमध्ये नेला. परिणामी, भारत, ऑस्ट्रेलिया आणि दक्षिण आफ्रिकेसारख्या देशांत क्रिकेटची मुळे घट्ट रुजली. अखेर, १८४४ मधील तो सामना क्रिकेटच्या जागतिकीकरणाची पहिली पायरी ठरला.

४. कसोटी क्रिकेटचा उदय आणि ‘ॲशेस’ची सुरुवात

​अधिकृत कसोटी क्रिकेटची सुरुवात १५ मार्च १८७७ रोजी झाली. हा सामना इंग्लंड आणि ऑस्ट्रेलिया यांच्यात मेलबर्न क्रिकेट मैदानावर खेळला गेला होता. या सामन्यात ऑस्ट्रेलियाने इंग्लंडचा ४५ धावांनी पराभव केला.

​याच स्पर्धेतून क्रिकेटमधील सर्वात प्रसिद्ध ‘ॲशेस’ (Ashes) मालिकेचा जन्म झाला. १८८२ मध्ये जेव्हा ऑस्ट्रेलियाने इंग्लंडचा ओव्हलवर पराभव केला, तेव्हा ब्रिटीश वर्तमानपत्रांनी लिहिले की, “इंग्रजी क्रिकेटचा मृत्यू झाला आहे आणि त्याचे अंत्यसंस्कार करून रक्षा (Ashes) ऑस्ट्रेलियाला नेली जाईल.”

पुढच्याच वर्षी इंग्लंडचे कर्णधार इव्हो ब्लाइग यांनी ती रक्षा परत मिळवण्याची शपथ घेतली. परिणामी, ‘ॲशेस’ ही जगातील सर्वात प्रतिष्ठेची मालिका बनली. अखेर, कसोटी क्रिकेटनेच या खेळाला खरी ओळख, धैर्य आणि तंत्राची जोड दिली. कारण की, पाच दिवस चालणारा हा खेळ मानवी क्षमतेची खरी परीक्षा घेतो.

५. भारतीय क्रिकेटचा उगम: पारशी समुदायाची भूमिका

​भारतात क्रिकेटचा इतिहास हा ब्रिटीश राजवटीशी घट्ट विणलेला आहे. १७२१ मध्ये खंबाटच्या आखातात ब्रिटीश खलाशांनी भारतात क्रिकेट खेळल्याची पहिली नोंद आढळते. तथापि, भारतीयांनी हा खेळ आत्मसात करण्यास थोडा वेळ लागला.

​भारतात क्रिकेटची पहिली सुरुवात मुंबईतील पारशी समुदायाने केली. १८४८ मध्ये त्यांनी ‘ओरिएंटल क्रिकेट क्लब’ची स्थापना केली. कारण की, पारशी समुदायाचे इंग्रजांशी व्यापारी संबंध होते. परिणामी, त्यांनी या खेळाला केवळ छंद न मानता एक सामाजिक प्रतिष्ठेचे साधन बनवले.

​त्याचप्रमाणे, १८७७ मध्ये पारशी संघाने ब्रिटीश सैन्याला हरवून सर्वांचे लक्ष वेधून घेतले. अखेर, १९३२ मध्ये भारताला कसोटी दर्जा मिळाला आणि सी. के. नायडू यांच्या नेतृत्वाखाली भारतीय संघाने आपला पहिला अधिकृत कसोटी सामना इंग्लंडविरुद्ध खेळला. दुसरीकडे, या प्रवासात महाराजा रणजितसिंहजी (Ranji) यांचे नाव सुवर्ण अक्षरात लिहिले गेले, ज्यांच्या स्मरणार्थ आजही ‘रणजी ट्रॉफी’ खेळली जाते.

६. एकदिवसीय क्रिकेटचा जन्म: एक अपघात की गरज?

​१९७० पर्यंत केवळ पाच दिवसांचे कसोटी क्रिकेट खेळले जात असे. परंतु, १९७१ मध्ये मेलबर्नमध्ये सुरू असलेल्या एका कसोटी सामन्यात सतत पाऊस पडला. परिणामी, सामन्याचे पहिले तीन दिवस वाया गेले. प्रेक्षकांची निराशा टाळण्यासाठी अधिकाऱ्यांनी ४० षटकांचा एक मर्यादित षटकांचा सामना खेळवण्याचा निर्णय घेतला.

​हा सामना इतका लोकप्रिय झाला की, तिथूनच एकदिवसीय (ODI) क्रिकेटचा उगम झाला. तथापि, सुरुवातीला खेळाडू पांढरे कपडे आणि लाल चेंडूच वापरत असत. १९७५ मध्ये पहिला अधिकृत विश्वचषक (World Cup) आयोजित करण्यात आला. कारण की, क्रिकेटला जागतिक स्तरावर नेण्यासाठी एक मोठ्या स्पर्धेची आवश्यकता होती.

​अखेर, वेस्ट इंडिजने सुरुवातीचे दोन विश्वचषक जिंकून आपले वर्चस्व सिद्ध केले. पण १९८३ मध्ये कपिल देव यांच्या नेतृत्वाखाली भारताने जेतेपद मिळवून या खेळाचे केंद्र आशियाकडे वळवले. म्हणूनच, १९८३ चा तो विजय केवळ खेळाचा विजय नव्हता, तर ती एका नवीन अर्थव्यवस्थेची सुरुवात होती.

७. जागतिक क्रिकेटमध्ये भारताचे वर्चस्व आणि १९८३ ची क्रांती

​१९८३ पूर्वी भारतीय क्रिकेटला जागतिक स्तरावर ‘दुबळा संघ’ मानले जात असे. तथापि, लॉर्ड्सच्या मैदानावर भारताने जेव्हा बलाढ्य वेस्ट इंडिजला नमवले, तेव्हा संपूर्ण जगाचे डोळे विस्फारले. कारण की, या विजयामुळे भारतीय तरुणांमध्ये क्रिकेटबद्दल अभूतपूर्व वेड निर्माण झाले.

​परिणामी, जाहिरातदार आणि टीव्ही ब्रॉडकास्टर्सनी भारतीय बाजारपेठेत रस दाखवायला सुरुवात केली. त्याचप्रमाणे, सचिन तेंडुलकर, सुनील गावस्कर आणि कपिल देव यांसारखे ‘आयकॉन्स’ तयार झाले. दुसरीकडे, बीसीसीआय (BCCI) ही जगातील सर्वात श्रीमंत क्रिकेट बोर्ड बनली.

​अखेर, भारताने केवळ मैदानातच नाही, तर प्रशासकीय पातळीवरही आपले वर्चस्व प्रस्थापित केले. तथापि, १९९० च्या दशकातील फिक्सिंगच्या काळ्या सावलीतून सावरून भारतीय क्रिकेटने सौरव गांगुली आणि एम. एस. धोनीच्या काळात एक नवीन उंची गाठली.

८. टी-२० क्रांती आणि आयपीएल (IPL) चे युग

​२१ व्या शतकाच्या सुरुवातीला क्रिकेटच्या लोकप्रियतेत थोडी घट होऊ लागली होती. कारण की, पाच दिवसांचे किंवा पूर्ण दिवसाचे सामने पाहण्यासाठी लोकांकडे वेळ नव्हता. म्हणूनच, इंग्लंड क्रिकेट बोर्डाने २००३ मध्ये २० षटकांच्या सामन्याची (T20) संकल्पना मांडली.

​२००७ मध्ये पहिला टी-२० विश्वचषक दक्षिण आफ्रिकेत झाला. भारताने तरुण संघासह हा विश्वचषक जिंकला. परिणामी, टी-२० फॉरमॅट भारतात प्रचंड लोकप्रिय झाला. अखेर, २००८ मध्ये ललित मोदी यांनी ‘इंडियन प्रीमियर लीग’ (IPL) ची सुरुवात केली.

​आयपीएलने क्रिकेटमध्ये पैसा, ग्लॅमर आणि मनोरंजन यांचा मिलाफ केला. त्याचप्रमाणे, यामुळे खेळाडूंना करोडो रुपयांचे मानधन मिळू लागले. दुसरीकडे, स्थानिक खेळाडूंना आंतरराष्ट्रीय ताऱ्यांसोबत खेळण्याची संधी मिळाली. तथापि, यामुळे कसोटी क्रिकेटच्या अस्तित्वावर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले असले तरी, टी-२० मुळे क्रिकेट आज घराघरात पोहोचले आहे.

९. तंत्रज्ञानाचा शिरकाव: डीआरएस (DRS) आणि स्निकोमीटर

​आधुनिक क्रिकेटमध्ये केवळ खेळाडूंचे कौशल्यच नाही, तर तंत्रज्ञानही महत्त्वाची भूमिका बजावत आहे. पूर्वी पंचांचा निर्णय हा अंतिम असायचा. तथापि, मानवी चुकांमुळे अनेकदा मोठे वाद निर्माण होत असत.

​परिणामी, आयसीसीने ‘डिसिजन रिव्ह्यू सिस्टम’ (DRS) सुरू केली. यामध्ये हॉक-आय (Hawk-eye), अल्ट्राएज (Ultra-edge) आणि हॉटस्पॉट यांसारख्या साधनांचा वापर केला जातो. त्याचप्रमाणे, चेंडूची गती मोजण्यासाठी ‘स्पीड गन’ आणि स्टंपमध्ये बसवलेले ‘एलईडी (LED) बेल्स’ यामुळे प्रेक्षकांचा अनुभव अधिक रोमांचक झाला आहे.

अखेर, तंत्रज्ञानामुळे खेळात पारदर्शकता आली आहे. दुसरीकडे, सोशल मीडियामुळे चाहते आता खेळाडूंशी थेट जोडले गेले आहेत. म्हणूनच, लाकडी दांडक्यापासून सुरू झालेला हा प्रवास आज हाय-टेक स्टेडियमपर्यंत पोहोचला आहे.

१०. महिला क्रिकेटचा उदय: संघर्षातून यशापर्यंत

​अनेकांना असे वाटते की महिला क्रिकेट हा आधुनिक काळातील शोध आहे, परंतु ऐतिहासिक संदर्भांनुसार महिला क्रिकेटचा पहिला सामना १७४५ मध्ये इंग्लंडमध्ये खेळला गेला होता. तथापि, पुरुषांच्या तुलनेत महिला क्रिकेटला मुख्य प्रवाहात येण्यासाठी अनेक दशके वाट पाहावी लागली. कारण की, सामाजिक बंधने आणि अपुऱ्या सोयीसुविधा यामुळे महिलांचा सहभाग मर्यादित होता.

​परिणामी, १९७३ मध्ये महिलांचा पहिला विश्वचषक आयोजित करण्यात आला, जो योगायोगाने पुरुषांच्या पहिल्या विश्वचषकाच्या (१९७५) दोन वर्षे आधीच झाला होता. त्याचप्रमाणे, भारतीय महिला संघाने २००५ मध्ये विश्वचषकाच्या अंतिम फेरीत धडक मारल्यानंतर भारतात या खेळाकडे पाहण्याचा दृष्टिकोन बदलला. मिताली राज, झुलन गोस्वामी आणि स्मृती मानधना यांसारख्या खेळाडूंनी स्वतःची एक वेगळी ओळख निर्माण केली.

​अखेर, २०२३ मध्ये ‘वुमेन्स प्रीमियर लीग’ (WPL) च्या सुरुवातीमुळे महिला क्रिकेटमध्ये प्रचंड पैसा आणि प्रसिद्धी आली आहे. दुसरीकडे, आता महिला खेळाडूंना देखील पुरुष खेळाडूंच्या बरोबरीने मानधन देण्याचे धोरण बीसीसीआयने स्वीकारले आहे. म्हणूनच, क्रिकेट आता खऱ्या अर्थाने एक सर्वसमावेशक खेळ बनला आहे.

११. क्रिकेटमधील काळे अध्याय: स्लेजिंग, फिक्सिंग आणि वाद

​क्रिकेटला ‘जेन्टलमन गेम’ म्हटले जात असले तरी, या खेळाचा इतिहास वादांशिवाय पूर्ण होऊ शकत नाही. खेळाची चुरस वाढली की अनेकदा मैदानात खेळाडूंमध्ये शाब्दिक युद्ध सुरू होते, ज्याला ‘स्लेजिंग’ (Sledging) असे म्हणतात. ऑस्ट्रेलियाचा संघ स्लेजिंगसाठी कुप्रसिद्ध राहिला आहे. तथापि, यामुळे अनेकदा खेळाच्या प्रतिष्ठेला धक्का बसला आहे.

​सर्वात मोठा धक्का बसला तो म्हणजे २००० च्या दशकातील ‘मॅच फिक्सिंग’ प्रकरणामुळे. कारण की, यामुळे चाहत्यांचा खेळावरील विश्वास डळमळीत झाला होता. हन्सी क्रोनिए, मोहम्मद अझरुद्दीन यांसारख्या मोठ्या नावांचे यात समावेश असल्याने क्रिकेट विश्व हादरले होते. परिणामी, आयसीसीने (ICC) भ्रष्टाचारविरोधी पथक (ACSU) स्थापन करून नियमात कडक बदल केले.

​अखेर, २०१८ चे ‘बॉल टॅम्परिंग’ प्रकरण (Sandpaper Gate) असो वा वर्णद्वेषाचे वाद, क्रिकेटने नेहमीच अशा संकटातून धडा घेतला आहे. दुसरीकडे, अशा घटनांमुळे खेळातील शिस्त आणि नैतिकतेचे महत्त्व पुन्हा अधोरेखित झाले आहे. म्हणूनच, खेळाच्या इतिहासात या काळ्या अध्यायांचा उल्लेख करणे देखील तितकेच महत्त्वाचे आहे.

१२. आधुनिक क्रिकेटचे बदलते स्वरूप: १०० बॉल आणि टी-१०

​टी-२० च्या यशानंतर क्रिकेटचे स्वरूप अधिक वेगवान करण्यावर भर दिला जात आहे. कारण की, प्रेक्षकांना आता कमी वेळेत जास्त मनोरंजन हवे आहे. म्हणूनच, इंग्लंडमध्ये ‘द हंड्रेड’ (The Hundred) या १०० चेंडूंच्या फॉरमॅटची सुरुवात झाली. यामध्ये १० चेंडूंचे एक ओव्हर असते, जे पारंपरिक क्रिकेटच्या विरुद्ध आहे.

त्याचप्रमाणे, ‘टी-१०’ (T10) सारख्या लीगमुळे क्रिकेट आता केवळ ९० मिनिटांच्या खेळाकडे झुकत आहे. परिणामी, फुटबॉलप्रमाणेच क्रिकेट देखील कमी वेळेत संपणारे बनत आहे. तथापि, यामुळे खेळाडूंच्या तंत्रावर (Technique) परिणाम होण्याची भीती तज्ज्ञांकडून व्यक्त केली जात आहे. अखेर, हे नवीन फॉरमॅट्स जागतिक स्तरावर क्रिकेटचा विस्तार करण्यास मदत करत आहेत, विशेषतः अशा देशांत जिथे क्रिकेट अजून पोहोचलेले नाही.

१३. क्रिकेटचे अर्थशास्त्र: हजारो कोटींचा उद्योग

​लाकडी दांडक्यापासून सुरू झालेला हा खेळ आज जगातील दुसऱ्या क्रमांकाचा सर्वाधिक महसूल मिळवून देणारा खेळ बनला आहे. आयपीएलच्या ब्रॉडकास्टिंग राईट्सची किंमत आता ४८,३९० कोटी रुपयांच्या पुढे गेली आहे. कारण की, क्रिकेटच्या सामन्यांना मिळणारी व्ह्यूअरशिप ही इतर कोणत्याही खेळापेक्षा भारतात सर्वाधिक आहे.

​परिणामी, खेळाडू केवळ मैदानातील कामगिरीतूनच नाही, तर ब्रँड एंडोर्समेंट आणि सोशल मीडियाच्या माध्यमातून करोडो रुपये कमावत आहेत. त्याचप्रमाणे, क्रिकेट स्टेडियम्सचे बांधकाम, खेळाचे साहित्य आणि फँटसी स्पोर्ट्स (उदा. Dream11) यामुळे लाखो लोकांना रोजगार उपलब्ध झाला आहे. अखेर, क्रिकेट हे केवळ एक मनोरंजन उरलेले नसून ते जागतिक अर्थव्यवस्थेचा एक महत्त्वाचा हिस्सा बनले आहे.

क्रिकेटचा इतिहास: वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

• ​प्रश्न १: क्रिकेटचा शोध कोणी लावला? उत्तर: क्रिकेटचा शोध नेमका कोणी लावला हे सांगणे कठीण आहे, परंतु १६ व्या शतकात दक्षिण-पूर्व इंग्लंडमधील मुलांनी या खेळाची सुरुवात केली असे मानले जाते. १८ व्या शतकात हा खेळ व्यावसायिक बनला.
• ​प्रश्न २: क्रिकेटमधील पहिला विश्वचषक कधी खेळला गेला? उत्तर: पहिला अधिकृत पुरुष विश्वचषक १९७५ मध्ये इंग्लंडमध्ये खेळला गेला, ज्यामध्ये वेस्ट इंडिजने विजय मिळवला होता.
• ​प्रश्न ३: क्रिकेटची बॅट कोणत्या लाकडापासून बनवतात? उत्तर: व्यावसायिक क्रिकेट बॅट प्रामुख्याने ‘इंग्लिश विलो’ (English Willow) नावाच्या झाडाच्या लाकडापासून बनवल्या जातात, कारण हे लाकूड हलके आणि मजबूत असते.
• ​प्रश्न ४: पहिल्या कसोटी सामन्याचा निकाल काय लागला होता? उत्तर: १८७७ मध्ये खेळल्या गेलेल्या पहिल्या कसोटी सामन्यात ऑस्ट्रेलियाने इंग्लंडचा ४५ धावांनी पराभव केला होता.
• ​प्रश्न ५: भारताने आतापर्यंत किती वेळा विश्वचषक जिंकला आहे? उत्तर: भारताने दोन वेळा एकदिवसीय विश्वचषक (१९८३ आणि २०११) आणि दोन वेळा टी-२० विश्वचषक (२००७ आणि २०२४) जिंकला आहे.

निष्कर्ष: भविष्यातील क्रिकेट

​क्रिकेटचा इतिहास हा निव्वळ खेळाचा इतिहास नसून तो मानवी संस्कृतीचा आणि बदलांचा आरसा आहे. शेतातून सुरू झालेला हा प्रवास आज लखलखत्या स्टेडियम्समध्ये पोहोचला आहे. कारण की, क्रिकेटने काळानुसार स्वतःला बदलले आहे. १६ व्या शतकातील तो लाकडी दांडा आज हाय-टेक सेन्सर्स असलेल्या बॅटमध्ये रूपांतरित झाला आहे.

​तथापि, क्रिकेटचा मूळ आत्मा आजही तोच आहे – फलंदाज आणि गोलंदाज यांच्यातील ती चुरस! आगामी काळात ऑलिम्पिकमध्ये क्रिकेटचा समावेश झाल्यामुळे या खेळाला एक नवीन उंची प्राप्त होईल. अखेर, तंत्रज्ञान कितीही आले तरी, तो लेदर बॉल आणि लाकडी बॅटचा ‘ठक’ असा आवाज क्रिकेटप्रेमींच्या हृदयात सदैव गुंजत राहील.

Mywebstories.com च्या माध्यमातून आम्ही तुमच्यासाठी अशाच रंजक इतिहासाचे पदर उलगडत राहू.

आता तुमची पाळी!

​तुम्हाला क्रिकेटच्या इतिहासातील सर्वात आवडता क्षण कोणता? १९८३ चा विजय की २०११ चा धोनीचा तो विजयी षटकार? तुमचे मत खालील कमेंट बॉक्समध्ये (Comment Box) नक्की कळवा!

​जर हा प्रीमियम ब्लॉग तुम्हाला माहितीपूर्ण वाटला असेल, तर तुमच्या क्रिकेट प्रेमी मित्रांच्या व्हॉट्सॲप ग्रुपवर हा लेख नक्की शेअर करा! कारण की, खेळाचा आनंद हा माहितीसोबत द्विगुणित होतो.

आयसीसीच्या (ICC) अधिकृत वेबसाईटवर क्रिकेटचे सर्व नियम आणि रँकिंग पाहण्यासाठी येथे क्लिक करा.